Terytorium pozostaje pod zarządem amerykańskiego Departamentu Spraw Wewnętrznych, a głową państwa jest prezydent George W. Bush. Mieszkańcy posiadają narodowość amerykańską, ale nie są obywatelami Stanów Zjednoczonych. Mogą swobodnie wjeżdżać do metropolii bez obowiązku posiadania wizy, ale nie mogą głosować w wyborach federalnych. Miejscową władzę ustawodawczą stanowi dwuizbowy parlament - fono. W skład Senatu wchodzi 18 osób wybieranych według miejscowych zwyczajów spośród wodzów plemiennych. Ich kadencja trwa cztery lata. W 20-osobowej Izbie Reprezentantów zasiadają deputowani wybierani raz na dwa lata w drodze powszechnej elekcji. Dodatkowe miejsce w Izbie (bez prawa głosu) zarezerwowane jest dla przedstawiciela atolu Swain Island, oddalonego o 450 km na północ od Pago Pago. Władza wykonawcza należy do gubernatora, wybieranego w głosowaniu powszechnym na 4 lata; gubernator powołuje za aprobatą parlamentu szefów departamentów, którzy ponoszą przed nim odpowiedzialność. W Waszyngtonie Samoa reprezentowane jest przez jednego kongresmana i jednego senatora (obaj zasiadają w parlamencie bez prawa do głosowania). Według źródeł archeologicznych wyspy dzisiejszego Samoa Amerykańskiego zostały zasiedlone przez polinezyjskich emigrantów z Fidżi około 3 tys. lat temu. Do czasu podboju kolonialnego, główna wyspa terytorium - Tutuila - pozostawała pod władaniem wodza Upolu (dziś w niepodległym Samoa). W 1722 r. do Samoa dotarła wyprawa holenderskiego żeglarza Jacoba Roggeveena, później - podobnie jak na sąsiednich wyspach - pojawili się niemieccy i brytyjscy misjonarze. Przez pewien czas na Manui swoją bazę mieli amerykańscy wielorybnicy. W 1899 r. trzy mocarstwa posiadające największe wpływy w regionie: Niemcy, W.Brytania i USA podpisały porozumienie na podstawie którego grupa Samoa podzielona została na trzy części: Niemcom przypadły największe wyspy Upolu i Sawai (dziś tworzą niepodległe Samoa), Brytyjczykom wyspy Tonga, a amerykanom obszar dzisiejszego Samoa Amerykańskiego. Przez następne pół wieku terytorium zarządzała amerykańska marynarka wojenna, utrzymująca w Pago Pago swoją bazę. W 1900 r. Samoa otrzymało status amerykańskiego terytorium zamorskiego. W 1925 r. anektowano wyspę Swains a w 1948 r. ustanowiono pierwszy organ samorządowy - dwuizbowy parlament o uprawnieniach doradczych. Wprowadzona w 1960 nowa konstytucja przyznała parlamentowi ograniczoną władzę ustawodawczą. 1978 odbyły się pierwsze powszechne wybory, w których wybrano pierwszego gubernatora Samoa Amerykańskiego.

http://oceania.stosunki.pl/

data: 01-08-2009 | szczegóły